Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Vĩnh Phúc kiến nghị yêu cầu Tòa án khắc phục vi phạm trong công tác xét xử sơ thẩm án hình sự

Ngày đăng: 08/06/2021  - Lượt xem: 350

Xác định vi phạm của Tòa án cấp sơ thẩm là rõ ràng nhưng mức hình phạt áp dụng đối với các bị cáo cơ bản phù hợp nên VKSND tỉnh không kháng nghị mà ban hành kiến nghị yêu cầu Tòa án nhân dân tỉnh chỉ đạo Tòa án cấp huyện khắc phục, rút kinh nghiệm nghiêm túc, không để xảy ra các vi phạm tương tự.

Theo kiến nghị của VKS, trong 6 tháng đầu năm 2021, Tòa án cấp huyện đã có vi phạm trong xử lý vật chứng, áp dụng tình tiết tăng nặng và tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự không đúng.

Vi phạm trong xử lý vật chứng

Bản án sơ thẩm số 12/2021/HSST ngày 26/4/2021 của Tòa án nhân dân huyện Sông Lô xét xử bị cáo Nguyễn Văn Hào, phạm tội “Tàng trữ trái phép chất ma túy”.Tòa án nhận định về vật chứng là chiếc xe mô tô BKS 19H7-3473 và chiếc điện thoại di động nhãn hiệu Masstel là tài sản của bị cáo, không liên quan đến hành vi phạm tội, nên quyết định trả lại nhưng tạm giữ để bảo đảm thi hành án. Tuy nhiên phần quyết định của bản án bị cáo Hào không phải chịu hình phạt bổ sung là phạt tiền, không phải thực hiện nghĩa vụ dân sự, không phải chịu nghĩa vụ án phí hình sự sơ thẩm. Vì vậy, Tòa án tuyên tạm giữ tài sản của bị cáo để bảo đảm thi hành án là không đúng, ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của bị cáo.

Bản án sơ thẩm số 15/2021/HSST ngày 05/5/2021 của Tòa án nhân dân huyện Sông Lô xét xử bị cáo Nguyễn Anh Tuấn, phạm tội “Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản”. Tòa án tuyên tịch thu, sung quỹ Nhà nước 51.000 đồng của bị cáo giao nộp. Đây là số tiền của anh Phạm Bá Quyết (người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan) trả cho Tuấn khi mua bán chiếc xe mô tô, Tuấn tiêu sài gần hết, còn lại 51.000 đồng. Anh Quyết yêu cầu Tuấn phải hoàn trả 2.000.000 đồng. Do bị cáo thuộc đối tượng “người dưới 18 tuổi phạm tội”, không có tài sản riêng nên bà Phục là mẹ đẻ bị cáo đã bồi hoàn số tiền trên cho anh Quyết. Quyết định tịch thu, sung quỹ nhà nước số tiền trên là không đúng quy định tại khoản 1, khoản 3 Điều 47 Bộ luật hình sự, Điều 194 Bộ luật Dân sự và Công văn số 233/TANDTC ngày 01/10/2019 của Tòa án nhân dân tối cao, vì tài sản này không phải là “Công cụ, phương tiện dung vào việc phạm tội”, không phải “Vật hoặc tiền do phạm tội hoặc do mua bán, đổi chác những thứ ấy mà có, khoản thu lợi bất chính từ việc phạm tội”, không phải “Vật thuộc loại Nhà nước cấm tàng trữ, cấm lưu hành”, bị hại và người liên quan không có lỗi nên không thuộc trường hợp phải tịch thu, sung quỹ Nhà nước quy định tại khoản 1, 3 Điều 47 Bộ luật hình sự.

Vi phạm trong việc áp dụng tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự

Bản án sơ thẩm số 16/2021/HSST ngày 18/3/2021 của Tòa án nhân dân huyện Tam Dương xét xử bị cáo Nguyễn Bá Duy, sinh ngày 15/01/1997 và bị cáo Nguyễn Xuân Hùng, sinh ngày 21/7/2004 về tội “Trộm cắp tài sản”. Trong vụ án này, khi phạm tội, bị cáo Nguyễn Bá Duy đã trên 18 tuổi, còn bị cáo Hùng mới 16 tuổi 02 tháng 15 ngày nhưng Bản án sơ thẩm không nhận định và áp dụng tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự “Xúi giục người dưới dưới 18 tuổi phạm tội” quy định tại điểm o khoản 1 Điều 52 Bộ luật hình sự đối với bị cáo Duy khi lượng hình là thiếu sót, không đánh giá hết tính chất, mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi phạm tội.

Bản án sơ thẩm số 174/2020/HSST ngày 15/12/2020 của Tòa án nhân dân thành phố Vĩnh Yên xét xử bị cáo Nguyễn Tuấn Anh về tội “Tàng trữ trái phép chất ma túy”. Bị cáo Tuấn Anh có 01 tiền án, chưa được xóa án tích về tội mua bán trái phép chất ma túy nên lần phạm tội này bị cáo thuộc trường hợp tái phạm, đây là tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự quy định tại điểm h khoản 1 Điều 52 Bộ luật hình sự. Nhưng Tòa án lại áp dụng điểm g khoản 1 Điều 52 Bộ luật hình sự (phạm tội 02 lần trở lên) là không đúng quy định pháp luật.

Vi phạm trong việc áp dụng tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự

Bản án sơ thẩm số 25/2021/HSST ngày 04/3/2021 của Tòa án nhân dân thành phố Vĩnh Yên xét xử bị cáo Nguyễn Huy Hiệu (dưới 18 tuổi) về tội “Trộm cắp tài sản”. Trong vụ án này, bị cáo Hiệu đã 02 lần trộm cắp tài sản trị giá tài sản mỗi lần trộm cắp là 11.000.000 đồng; và7.586.000 đồng, thuộc trường hợp phạm tội nhiều lần nhưng Tòa án nhận định bị cáo phạm tội lần đầu, thuộc trường hợp ít nghiêm trọng và áp dụng tình tiết giảm nhẹ quy định tại điểm i khoản 1 Điều 51 BLHS trái với quy định tại điểm 4, Mục I, Công văn số 01/2017 ngày 07/4/2017 của TAND tối cao. Vì theo văn bản này,phạm tội lần đầu là từ trước đến nay chưa phạm tội lần nào. Nếu trước đó đã phạm tội và bị kết án, nhưng đã được xóa án tích hoặc chưa bị kết án, nhưng đã hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc chưa bị kết án, chưa hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự nay bị truy cứu trách nhiệm hình sự trong cùng lần phạm tội sau, thì không được coi là phạm tội lần đầu.

Phạm tội thuộc trường hợp ít nghiêm trọng là phạm tội thuộc một trong các trường hợp: Phạm tội gây nguy hại không lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt đối với tội ấy là đến ba năm tù; Phạm tội nghiêm trọng, rất nghiêm trọng hoặc phạm tội đặc biệt nghiêm trọng nhưng người phạm tội có vị trí, vai trò thứ yếu, không đáng kể trong vụ án có đồng phạm.

Tòa án chỉ áp dụng tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự “phạm tội lần đầu và thuộc trường hợp ít nghiêm trọng” quy định tại điểm h khoản 1 Điều 46 Bộ luật hình sự năm 1999 khi có đủ 02 yếu tố “phạm tội lần đầu” và “thuộc trường hợp ít nghiêm trọng”. Nếu bị cáo phạm tội lần đầu mà không phải thuộc trường hợp ít nghiêm trọng hoặc ngược lại phạm tội thuộc trường hợp ít nghiêm trọng nhưng lần phạm tội này không phải là phạm tội lần đầu thì không áp dụng điểm h khoản 1 Điều 46 Bộ luật hình sự năm 1999 (điểm i khoản 1 Điều 51 Bộ luật hình sự năm 2015) để giảm nhẹ trách nhiệm hình sự cho bị cáo”.

Bản án sơ thẩm số 17/2021/HSST ngày 23/3/2021 của Tòa án nhân dân huyện Tam Dương xét xử bị cáo Trần Văn Hòa về tội “Mua bán trái phép chất ma túy”. Trong vụ án này, ngoài lần bán trái phép chất ma túy cho Nguyễn Văn Chiến bị bắt quả tang ngày 09/10/2020, Hòa còn khai ngày 06/10/2020 bán trái phép chất ma túy cho Chiến để kiếm lời. Theo quy định tại điểm h khoản 1 Điều 4 Bộ luật tố tụng hình sự, Hòa thuộc trường hợp “tự thú” và phải được áp dụng tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại điểm r khoản 1 Điều 51 Bộ luật hình sự (Người phạm tội tự thú) nhưng Tòa án sơ thẩm không áp dụng tình tiết này khi lượng hình.

Những vi phạm trong các bản án nêu trên là rõ ràng nhưng mức hình phạt áp dụng đối với các bị cáo cơ bản là phù hợp, không ảnh hưởng nhiều đến nội dung vụ án. Vì vậy, VKSND tỉnh không kháng nghị mà ban hành kiến nghịyêu cầu Tòa án nhân dân tỉnh chỉ đạo Tòa án cấp huyện khắc phục, rút kinh nghiệm nghiêm túc, không để xảy ra các vi phạm tương tự.

Tác giả: Mầu Mai Quyên – Phòng 7 - Nguồn: - Số lần được xem: 350

Tin bài cùng chuyên mục


Liên kết website