Viện kiểm sát nhân dân tỉnh kháng nghị hủy án vụ cá nhân đã chết trước thời điểm khởi kiện nhưng vẫn được xác định là bị đơn trong vụ án tranh chấp hợp đồng tín dụng

Ngày đăng: 24/12/2021  - Lượt xem: 56

Ngày 20/12/2021, VKSND tỉnh Vĩnh Phúc đã ban hành Quyết định số 05 kháng nghị hủy Bản án sơ thẩm số 09/2021/DS-ST ngày 26/11/2021 của TAND huyện Tam Dương về việc Tranh chấp hợp đồng tín dụng do vi phạm nghiêm trọng về tố tụng và nội dung.

Ngày 31/8/2018, Ngân hàng VPBank ký kết 02 hợp đồng tín dụng cho anh L.V.V vay số tiền 355.000.000 đồng, gồm: 01 Hợp đồng vay 350.000.000 đồng trong thời hạn 120 tháng, lãi suất là 9,8%/năm (anh V mua bảo hiểm khoản vay của Tổng Công ty cổ phần Bảo hiểm Petrolimex); 01 Hợp đồng thẻ tín dụng, nhận nợ ngày 04/9/2018, số tiền 5.000.000 đồng, thời hạn vay 36 tháng kể từ ngày kích hoạt thẻ; kỳ hạn trả nợ, lãi suất theo quy định sản phẩm cho vay thẻ tín dụng tiêu dùng VPBank.Để đảm bảo cho khoản vay trên, anh V thế chấp quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất tại thửa đất số 683, tờ bản đồ số 14, diện tích 333,7m2đứng tên Lê Văn V. Đến ngày 19/9/2018, anh V mất, sau đó Ngân hàng thông báo yêu cầu bà S là mẹ đẻ anh V thanh toán khoản nợ vay nhưng bà S không đồng ý với lý do anh V mua bảo hiểm khoản vay.

Ngày 01/12/2020, Ngân hàng khởi kiện yêu cầu Tòa án buộc anh V phải thanh toán toàn bộ số tiền nợ gốc, tiền nợ lãi, tiền phạt chậm trả lãi và các khoản chi phí phát sinh liên quan theo Hợp đồng, tính đến hết ngày 15/4/2020 số tiền 454.915.816 đồng. Trường hợp anh V không trả hết nợ, Ngân hàng có quyền kê biên, phát mại tài sản thế chấp theo quy định. Tại phiên tòa, Ngân hàng yêu cầu bà S phải trả tổng số tiền nợ gốc và lãi tính đến ngày xét xử (27/11/2021) là 578.099.498 đồng. Trường hợp bà S không trả hết nợ, Ngân hàng được quyền yêu cầu phát mại tài sản thế chấp để thu hồi nợ.

Đại diện Tổng CTCP Bảo hiểm Petrolimex từ chối thanh toán bảo hiểm khoản vay do hợp đồng bảo hiểm của anh V vẫn đang trong thời gian “chờ” nên chưa phát sinh hiệu lực.

Tòa án sơ thẩm xử buộc bà S phải thực hiện nghĩa vụ do anh Vđể lại, trả cho Ngân hàng tổng số tiền nợ tính đến ngày xét xử sơ thẩm là 578.099.498 đồng và phải trả tiền lãi phát sinh trên số nợ gốc từ ngày 27/11/2021 theo 02 hợp đồng đến khi thanh toán xong khoản nợ.

Với nội dung vụ án và quyết định giải quyết nêu trên, kháng nghị của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh xác định Tòa án cấp sơ thẩm có những vi phạm như sau:

- Vi phạm nghiêm trọng về tố tụng khi xác định bị đơn của vụ án là cá nhân đã chết: Tại thời điểm khởi kiện, Ngân hàng VPBank hoàn toàn biết rõ anh V đã chết nhưng vẫn khởi kiện anh V với tư cách là bị đơn. Ngày 15/6/2021, Tòa án xác minh và biết được anh V đã chết trước thời điểm khởi kiện nhưng vẫn xác định anh V là “bị đơn” trong vụ án là không đúng vì anh V không còn năng lực pháp luật dân sự, năng lực hành vi dân sự để thực hiện nghĩa vụ trả nợ cho Ngân hàng và không có năng lực pháp luật, năng lực hành vi tố tụng dân sự để tham gia vào quá trình tố tụng giải quyết vụ án theo quy định tại khoản 1, 3 Điều 16, Điều 19 Bộ luật dân sự và khoản 1, 2 Điều 69 Bộ luật tố tụng dân sự.

- Vi phạm trong việc thụ lý và giải quyết vụ án:Toà án thụ lý vụ án “Tranh chấp hợp đồng vay tài sản” nhưng tại phần quyết định của Bản án lại tuyên“Buộc bà N.T.S phải thực hiện nghĩa vụ do ông L.V.V chết để lại là trả nợ cho Ngân hàng tổng số tiền nợ tính đến ngày xét xử là 578.099.498đ”trong khi quá trình giải quyết vụ án Toà án không xác định lại quan hệ tranh chấp và xác định lại tư cách tố tụng của các đương sự.

Trong trường hợp này,anh V đã chết trước khi Ngân hàng khởi kiện và hai hợp đồng tín dụng không chỉ định người thừa kế nghĩa vụ trả nợ trong hợp đồng. Tòa án cần yêu cầu Ngân hàng thay đổi yêu cầu khởi kiện, xác định lại quan hệ tranh chấp và tư cách tố tụng của đương sự, đưa bà S vào tham gia tố tụng với tư cách “bị đơn” trong vụ án yêu cầu thực hiện nghĩa vụ của người chết để lại. Nếu Ngân hàng không thay đổi yêu cầu khởi kiện thì Tòa án cần đình chỉ việc giải quyết vụ án.

+ Toà án chấp nhận toàn bộ yêu cầu của Ngân hàng buộc bà S phải thanh toán các khoản tiền lãi của 02 hợp đồng tín dụng phát sinh sau thời điểm anh V chết (ngày 19/9/2018) với tổng số tiền lãi là 226.064.628 đ là không đúng quy định của pháp luật.

Theo quy định tại khoản 3 Điều 422Bộ luật dân sự năm 2015, hợp đồng chấm dứt từ thời điểm anh V chết (ngày 19/9/2018). Khi đó, Hợp đồng không còn hiệu lực sẽkhông làm phát sinh quyền và nghĩa vụ giữa các bên nên Ngân hàng chỉ có quyền đòi khoản nợ gốc và tiền lãi kể từ thời điểm anh V vay đến ngày anh V chết đối với người được thừa kế hoặc quản lý di sản của anh V để lại. Bản án sơ thẩm vẫn tính các khoản tiền lãi của anh V như đối với người đang còn sống và buộc bà S phải thay anh V trả cho Ngân hàng số tiền lãi 226.064.628đ; tiếp tục trả lãi phát sinh trên nợ gốc kể từ ngày 27/11/2021 (sau ngày xét xử) theo các Hợp đồng tín dụng do anh V ký kết là không đúng, làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền lợi của bà S.

+ Toà án khi giải quyết vụ án buộc bà S thực hiện nghĩa vụ do người chết để lại nhưng không áp dụng đầy đủ các qui định của Bộ luật dân sự để xác định nghĩa vụ của người thừa kế là thiếu sót.

Tác giả: Hoàng Tuyết – Phòng 9, Viện KSND tỉnh Vĩnh Phúc - Nguồn: - Số lần được xem: 56


Liên kết website